Isı pompası; dış ortamdaki düşük sıcaklıklı havadan veya topraktan ısı alarak iç mekanı ısıtan, yazın ise ters yönde çalışarak soğutan elektrikli cihazdır. Klimalardan farkı, çok daha geniş hava sıcaklığı aralığında verimli çalışacak şekilde tasarlanmasıdır. Avrupa'da 2030 sonrası fosil yakıt yasakları nedeniyle hızla yaygınlaşan, geleceğin ısıtma teknolojisi olarak kabul edilen sistemdir.
Çalışma prensibi termodinamik döngüye dayanır. Soğutucu akışkan, dış ünitede ortam havasından ısı çekerek buharlaşır. Kompresör buharı sıkıştırarak sıcaklığını yükseltir. İç ünite veya su tankı içinde yoğuşan akışkan ısıyı bırakır. Ekspansiyon valfı basıncı düşürür ve döngü tekrarlanır. Dış sıcaklık -20°C'ye kadar verimli çalışan modeller mevcuttur (özel düşük sıcaklık serileri).
COP (Coefficient of Performance) verim katsayısıdır. 1 kW elektrik ile kaç kW ısı üretildiğini gösterir. Modern A+++ sınıfı hava-su ısı pompalarında COP değeri 3.5-4.5 arasındadır. Yani 1 kW elektrikle 3.5-4.5 kW ısı üretilir. Bu doğalgaz kombiye kıyasla %50-70 daha az enerji tüketimi anlamına gelir. Yıllık verim olarak SCOP (Seasonal COP) değerine bakılır; 4.0 üzeri çok iyidir.
İki ana tip vardır: hava-su ve hava-hava ısı pompaları. Hava-su tipi, ısıtılan suyu yerden ısıtma sistemine veya radyatöre gönderir; sıcak kullanım suyu da üretir. Yerden ısıtmayla entegre edildiğinde mükemmel uyum sergiler. Hava-hava (multi split klima benzeri) tipi ise içeride doğrudan hava ısıtır; yaz aylarında klima olarak da çalışır. Konut tipine göre uygun olan seçilir.
2026 itibarıyla 8-12 kW kapasiteli hava-su ısı pompası montaj dahil 85.000-180.000 TL aralığındadır. İlk yatırım yüksek olsa da yıllık enerji tasarrufu (doğalgaza göre 40.000-60.000 TL/yıl) düşünüldüğünde 4-6 yılda kendini amorti eder. KVKK Yenilenebilir Enerji teşvikleri ile vergi avantajı da sağlanmaktadır. Mitsubishi Ecodan, Daikin Altherma, Bosch Compress ve Vaillant aroTHERM önde gelen markalardır.